Nog meer nieuws van de maan

door rogerklaassen

door Roger Klaassen (met dank aan Samy Herskowicz)

Jawel, nog meer nieuws van de maan… daar gaan we!

Op de site van France Inter een artikel van Anne Douhaire over de wetenschap in de maanavonturen van Kuifje: hoe Hergé het aanpakte om zijn verhaal zo wetenschappelijk mogelijk te onderbouwen. Zich inlezen in vakliteratuur, een maquette bouwen, contacten met wetenschappers, Hergé deed er alles aan om niet ‘nat te gaan’ op dit voor hem nieuwe terrein van science fiction. En ook al verschilt de maanreis van Kuifje op vrijwel alle punten van de daadwerkelijke maanreis in 1969, we kunnen zeggen dat Hergé’s verhalen een onuitwisbare en geloofwaardige indruk hebben gemaakt en dat de technologie het verhaal zeker niet overstemd (of zelfs ontstemd). Klik hier voor het artikel.

Ook op de site van France Inter een ander artikel van Anne Douhaire, waarin ze Kuifje-kenner Benoît Peeters aan het woord laat over de toestand van Hergé tijdens het maken van de maanverhalen. Hergé was overwerkt – sinds jaren werkte hij aan nieuwe verhalen terwijl hij tegelijkertijd ook de oude zwart-witalbums moest omwerken naar kleurenedities. Maar dat was niet alles: de oorlog en zijn tijdelijke publicatieverbod daarna hadden ook hun sporen nagelaten. Hergé’s moeder was na een periode van dementie overleden in 1946. Maar zelfs dat was niet alles: Hergé worstelde ook met de maanreis zelf.

Het is aannemelijk dat Hergé Kuifje naar de maan wilde sturen uit een soort professionele rivaliteit met Edgar Pierre Jacobs. Diens Blake & Mortimer-verhalen waren razend populair, mede vanwege de science-fictionachtige inslag ervan. Hergé schakelde bekenden in om hem van ideeën te voorzien, maar die splitsten hem een humorloos verhaal in de maag. Dus Hergé ging zijn eigen versie maken, maar was huiverig om op technisch vlak de mist in te gaan. Uiteindelijk durfde Hergé het aan en begon aan het verhaal. Destijds werden de Kuifje-verhalen in het weekblad Kuifje gepubliceerd terwijl Hergé nog bezig was. Alle bovengenoemde toestanden leidden er toe dat Hergé zijn werk langdurig moest onderbreken. Publicatie in het weekblad moest dus ook worden onderbroken, hetgeen tot geruchten leidde dat Hergé was verdwenen.

Deze problemen hadden ingrijpende gevolgen voor de werkwijze van Hergé. Hij was al gewend met medewerkers te werken, maar bij aanvang van het werk aan de maanverhalen werd er een echte Studio opgericht. Bob de Moor werd daar al snel de belangrijkste kracht. Het maanverhaal is het eerste verhaal dat op aparte vellen papier werd uitgeschetst, zodat verschillende medewerkers er tegelijk aan konden werken. Om onderbrekingen in het weekblad te voorkomen, werd na de maanreis pas begonnen met de publicatie van Kuifje-verhalen nadat Hergé helemaal klaar was.

Volgens Peeters verwerkt Hergé in de maanvonturen van Kuifje zijn moeilijke periode: de dreigende sfeer, het vele zwart. Hergé zou later nog eens een moeilijke periode verwerken in een Kuifje-album – deze keer juist gekenmerkt door het vele wit… Na mijn uitgebreide samenvatting hoef je het artikel al bijna niet meer te lezen, maar hier kun je het vinden.

Dan heeft Kuifjes raket ook de Nederlandse populair-wetenschappelijke tijdschriften bereikt. Dit is de cover van ‘The New Scientist’.

Dan heb ik nog een vakantie-tip voor de mensen die naar Spanje gaan deze zomer. In het CaixaForum in Sevilla kun je de tentoonstelling ‘Tintín y la Luna’ (Kuifje en de maan) bezoeken. Je ziet er het totstandkomen van de maanavonturen van Kuifje aan de hand van ‘originelen’ (op basis van de foto’s denk ik dat het gaat om reproducties) , maar ook een uitgebreide expositie over ‘echte’ raketten en ruimtereizen. Op deze website een uitgebreide bespreking van de expo. Het loont de moeite om even naar beneden te scrollen en op de ‘Galería de imágenes’ te klikken voor mooie plaatjes van de tentoonstelling.

Ook leuk voor jou?